vrijdag 25 december 2020

Gezaagde buis op he dak

De laatste stap in het afwerken van de dakrand is het plaatsen van de gezaagde buis. Dat was nog niet zo heel makkelijk: de buis is stug en de plankjes niet helemaal recht. Daarom heb ik van oud ijzer een spreider gemaakt, die de buis net iets verder opent dan de plankjes breed zijn. Ik trek hem door de buis en mep met een rubber hamer direct achter de spreider de buis over de plankjes. Dat gaat best goed, maar niet zo snel. Maar ach, goed werk heeft tijd nodig...
 

 
Soms schiet de spreider uit de buis. Maar die kon toch onverwacht makkelijk weer in de buis gedraaid worden, gelukkig, want daardoor kon ik steeds weer door. 
En het wordt zo mooi!

Nog wel een paar dagen werk: op sommige plekken is de folie te kort en moet er eerst een strook overheen geplakt. Daarvoor moet het een mooi droge dag zijn, en niet al te koud.


maandag 21 december 2020

Dakrand lijmen

Een klus waar ik al jaren geen zin in heb, maar het moet toch echt een keer gebeuren: de dakrand afwerken. Dat bestaat uit de folie tegen het boeiboord aan lijmen en er de opgezaagde tyleenslang overheen schuiven.

Het lijmen van de folie is een vies plakkerig werk. Tweezijdig aanbrengen, even laten drogen en vastplakken. Alles moet goed droog zijn, iets dat in de winter best een uitdaging is. Maar vandaag was het droog weer, dus gas er op!

Op de foto hierboven zie je Emke en Steef op het kampvuur om oude, vieze kaarsen om te smelten tot schone, gekleurde blokken kaarsvet. Ze waren de hele middag bezig, en het ruimde enorm op. 

Hieronder zie je de gelijmde kanten. De volgende stap is het afsnijden van overtollige folie, en daar de buis overheen schuiven.

De komende dagen gaat het veel en lang regenen. Ik was met licht nog net niet klaar, dus de laatste 6 meter heb ik in het donker gedaan. Twee LED-lampen op de steiger en de kerstboom op de achtergrond.

De komende dagen zal ik tussen de buien door die buis monteren. Ik moet er nog een malletje voor maken om de buis een beetje open te trekken bij het monteren, want heel erg makkelijk gaat het niet (en dat is goed, want dan blijft 'ie ook beter zitten).


Dakrand-buis zagen

Het dak is nog steeds niet af. Af genoeg voor een tijdje, maar de bovenkant van het boeiboord is nog niet afgewerkt, en daardoor worden deze plankjes veel te nat. Tijd om er wat aan te doen. 

Ik had bedacht om een tyleenslang over de plankjes te schuiven. Ik had nog wat liggen van Eco-Expo-gebouw, waar we dat ook zo gedaan hadden. Nu zijn de plankjes van mijn boeiboord een heel stuk dikker, en helaas, de opengezaagde buis ging er met geen mogelijkheid overheen. 

De oplossing was eenvoudig: zaag de buis niet zozeer open, maar zaag er een stuk uit dat net iets smaller is dan de plankjes. Nu is zagen van tyleen een heel vieze bezigheid; dat plastic zaagsel blijft overal aan plakken en moet niet door het zaagsel komen. Het is echt afval. Daarom leek me snijden een betere oplossing. Ik heb daarom een mal gemaakt met twee mesjes er in. Maar helaas, dat werkte niet. De mesjes werden naar elkaar toe getrokken en de buis kwam na 2cm al klem te zitten.

Ook als ik andere mesjes in andere posities in de mal klemde: het lukte niet. Dus toch maar zagen! 


Het mooist zou zijn om twee zaagbladen naast elkaar op de as te zetten met de goede afstand er tussen, om in 1 keer twee sneden te maken. Maar helaas, de as laat dat niet toe. Dus in 2x zagen. De eerste snede is willekeurig, maar de tweede moet op de juiste afstand van de eerste. Met een aluminium hoek als geleider leek dat mooi te gaan. Een klein proefstukje zag er goed uit, en paste ook mooi op een boeiboord-plankje. 


 

De slang zit op een rol van 50 meter. Om die makkelijk door de zaag te halen, heb ik er een haspel voor gemaakt, en tussen twee keukentrappen opgehangen. Dat ging best goed, al schoot de slang er nogal eens lang. Maar voor de 2e snede ging het niet goed, want ergens komen er toch draaiingen in de slang, en dan klemt 'ie op de geleiding. Dus afrollen, buitendeur open en in de volle lengte de tuin in! 


Hier zie je de vieze zooi, en dan is het meeste nog opgevangen met de afzuiging... 



Eind goed, al goed, de buizen (90 meter) zijn gezaagd.

vrijdag 18 december 2020

Quarantaine

Om in de kerstvakantie weer eens "echt" (veilig) onze ouders / schoonouders kunnen zien, zijn we vrijwillig 10 dagen in quarantaine gegaan. Om de "buitenwereld" daarvan op de hoogte te brengen:

Het is dus erg rustig op het terrein!


woensdag 16 december 2020

Ontwerp kachel

De kachel moet nog een uiteindelijke vorm krijgen. Dat bleek nog niet zo eenvoudig! De trap om op de opkamer te komen moet aan de kachelkant. En daar komt ook de schoorsteen. De enige manier om dat logistiek goed te krijgen is dat de trap over de schoorsteen heen gaat. En dat betekent dat de trap een deel van de kachel gaat worden. 

Verder wil Marleen heel graag een verwarmd "ei", om lekker met een boek in weg te kruipen. Om een idee te krijgen of dat allemaal past, hebben we de kachel 1:1 gemodelleerd in de woonkamer.

De bank, de vuurkern, en ook de traptreden zijn op hoogte. Wat al snel duidelijk werd is dat het deurtje van de kachel aan de zijkant van de vuurkern moet komen. En dat deurtje had ik al gemaakt. Ach, er zijn ook veegluikjes nodig....

 

Met een paar pakken klei van de Action kon Marleen aan het boetseren gaan. 


 

We zijn er nog niet uit, maar de klei is op, en dankzij de maatregelen van de overheid kunnen we geen nieuwe halen. De Action is namelijk geen essentiele winkel.

 

zaterdag 5 december 2020

Voorbereiding kachel

Door Peter

Het eerste onderdeel van de houtkachel is de bodemplaat van de vuurkamer. Het gaat een Rocket Stove worden, van de door Peter van den Berg uitontwikkelde Batch Box Rocket (batchrocket.eu). Ik gebruik twee soorten stenen: harde chamottesteen voor de voorkamer, en zachte isolatiesteen voor de heat riser (de vertikale schoorsteen direct na de vuurkamer. Daarmee hoop ik de goede eigenschappen van beide materialen te gebruiken: de harde steen is bestand tegen het geschraap bij het vullen van hout en as uitvegen van de vuurkamer, en de zachte isolatiesteen voor de riser daarmee snel op temperatuur komt en de hitte niet snel afgeeft aan de rest van de kachel. 

Een nadeel van deze twee soorten stenen is de twee verschillende afmetingen. Daardoor moet ik iets afwijken van de opgegeven maten, maar verwacht dat niet te veel invloed op de verbranding heeft.

Vuurvaste beton giet je in een mal, en deze laat je stevig trillen om de luchtbelletjes er uit te krijgen. Eerst heb ik de omtrek van de mal gemaakt, en er de stenen ingezet om te controleren of de afmetingen kloppen. De secondaire lucht-toevoer (dat is extra lucht die toegevoegd wordt aan de vlammen, zodat die helemaal volledig, rookvrij, verbranden in de heat riser) laat ik door de bodem lopen, onder het vuur door. Dat vuur zorgt er meteen voor dat deze lucht flink voorverwarmd wordt. Er moet dus een uitsparing in de vloer komen waar deze lucht doorheen loopt. Ik heb er, achteraf een beetje jammer, voor gekozen om deze aan de bovenkant in de mal te hangen. Niet alle bellen kwamen er namelijk onderuit. 

Bij het gieten moet de mal kunnen trillen. Daar heb je een triltafel voor nodig. Toevallig hebben we net een matras afgedankt die gevuld bleek met veerpotjes. En DAT is een prachtige triltafel! Zowel grote bewegingen als hele kleintjes worden hiermee mogelijk.


Toen de mal klaar was, werd het tijd om te gieten. "Ik heb het nog nooit gedaan, dus ik denk dat ik het wel kan!" zei Pippi Langkous, ik moet vaak aan haar denken... Uitrekenen hoeveel kg poeder, uitrekenen hoeveel water, mengen, mal vullen en trillen, afreien en klaar. In theorie dan.

 

Met name het trillen is een verhaal apart. Dat moet namelijk echt heel hard. Een gewone klopboor of een flinke schuurmachine maakten geen enkele kans. De pneumatische klopboor wel, maar tegen zoveel geweld was de mal niet helemaal opgewassen. En dus werd het toch een race tegen de klok om de mal te verstevigen en goed te trillen. Maar het leek gelukt.

 

Toch was het niet mogelijk om de bovenkant vlak te krijgen onder de latjes door. Dus toen de beton een beetje stevig werd, heb ik die er afgehaald en de beton glad afgestreken. Daarbij verdwenen de laatste belletjes.

 

 
De bodemplaat is mooi uit de mal gekomen. Wel was het een hoop geklooi om de uitsparing voor de secondaire lucht van mal te ontdoen, uiteindelijk heb ik hem met een beitel uitgebikt. Gelukkig was het spaanplaat, dat was zo stuk.
 

 

Zoals je kan zien zijn er bijna geen luchtbelletjes meer in de plaat. Dat is goed gelukt! 

 
Wat iets minder goed gelukt is, is de bodem van de uitsparing van de secundaire lucht. De belletjes die daar naar boven wilden, bleven onder tegen de mal hangen. Nu is dat niet zo erg, want er komt een stalen koker in te liggen. Maar beter is het om de mal ondersteboven te gieten. Want de onderkant van de bodemplaat is het allermooist.




donderdag 3 december 2020

Voorbereiding dakraam woonkamer

Het werk aan de kachel is begonnen met het gieten van de eerste onderdelen. Maar omdat ik veel moet wachten tot onderdelen uitgehard zijn, ben ik ook begonnen met de kast van het dakraam in de woonkamer. 

De balken die ik eerst bedacht had voor het raam, bleken te krom. Allemaal... Dus heb ik een balk uit de stapel langs de woonunit moeten halen, en die lag natuurlijk ongeveer onderop, aan de achterkant. 

Eerst op lengte zagen, en dan de sponningen voor de houtverbindingen er in.

Daarna de sponningen voor de glasplaat er in. Van 1 balk moest de hele bovenkant er af, omdat het glas daar over de balk heen steekt. Je kan dubbel glas laten maken waarbij 1 van de twee platen langer is dan de andere. Dat is fijn, omdat ik daarmee heel makkelijk een koudebrug kan voorkomen.

En de volgende avond het ding in elkaar gezet. De lijmklem zorgt er voor dat het vierkant precies haakse hoeken krijgt. Nu kan ik de precieze maten van het glas opmeten en bestellen. Met een beetje geluk is de ruit er voor de kerstvakantie, zodat ik in de kerstvakantie alle dakramen en de dakrand kan afmaken.


zondag 22 november 2020

Plafond voor de helft klaar

Nadat het eerste stukje plafond af was, wilde ik er voor zorgen dat de plankjes van het tweede vak in het verlengde zouden liggen van die van het eerste vak. En de rest van de vakken ook natuurlijk! Dus ik heb een touwtje gespannen en een lijn van planken uitgezet over het hele plafond. Deze plankjes bepalen de plaats en de richting van alle andere plankjes.

Met een winkelhaak nam ik de positie van het touwtje over op beide kanten van het plankje.

Voordat ik de planken op lengte kon zagen, moesten ze nog geschuurd worden. Links, in de keuken, ligt de stapel geschaafde planken, in het midden (op de schragen) de schuurtafel en daarna legde ik ze op de tafel bij de zaagmachine.

De zaagmachine staat in de hal, in het verlengde van de stapel planken in de keuken. Er staat een rolsteun op de goede hoogte, dat werkt superfijn.

Een puntje van aandacht was de aansluiting van de schoorsteen. Ik moest namelijk, om de schoorsteen te kunnen vastzetten, een klein stukje plafond van planken voorzien. Maar natuurlijk lagen deze planken niet in hetzelfde stramien als de rest van het plafond. Dus deze planken (en dus ook die beugel) mochten er weer af. Dat was makkelijker gezegd dan gedaan, want de planken zaten klem tussen de balken, en die spijkers heb je er niet zo uit... Met de kettingzaag (ik vraag me vaak af hoe een timmerman zo iets zou doen!) heb ik ze in twee├źn gezaagd, en toen kon ik ze er wel af trekken.
 

Voor de zekerheid had ik de schoorsteen ondersteund met een plank en twee wiggetjes. Een beetje klooien om de plankjes rond de schoorsteen goed vast te kunnen zetten, maar dat is mooi en stevig gelukt. En toen was de westkant van het plafond klaar. Wat een verschil!

De komende dagen ga ik alle zooi van de andere kant van de woonkamer verplaatsen naar deze kant, zodat de rolsteiger er bij kan. Dan eerst de balken voor de 2e keer in de olie zetten en verder met de plankjes.




dinsdag 17 november 2020

Schroten op het plafond

De kraaldelen (schroten) die ik laatst met de Eindhovense studenten heb geschaafd liggen niet meer in de weg in de veranda, maar nu in de weg in het nieuwe huis. Dus behalve aan de kachel werken gaan er ook schroten tegen het plafond, zodat de keuken weer vrij komt.

De schroten moeten tussen de ronde balken komen. De balken zijn alles behalve recht, en ook nog eens conisch. Dus ik zal per plankje de maat moeten opmeten. Om dat iets makkelijker en nauwkeuriger te doen dan met een rolmaat heb ik een uitschuifbare plank met maatverdeling gemaakt. En die doet het super.


Voor ik de uitschuifmeethulp kan gebruiken, moet ik eerst het schuine stuk doen waar de schroten aan een kant tegen de muur aan komen. Hieronder zit het eerste plankje tegen het plafond: de kop is er af!

Het uitschuiven, meten, zagen en vastspijkeren gaat best snel. Twee of drie plankjes tegelijkertijd opmeten en zagen voorkomt dat je wel heel veel op- en neer moet lopen.
De restjes zijn gewoon te gebruiken door halverwege een naad te laten ontstaan. Dat maakt de structuur van het plafond alleen maar interessanter. 



Het eerste vak is klaar, op naar de volgende! Maar... wil ik dat de planken in exacte dezelfde lijn gaan liggen, of versprongen?

zondag 15 november 2020

Nog meer schoorsteen woonkamer

Met de regen in aantocht moest er vandaag toch nog flink doorgewerkt worden om de daken waterdicht te maken. Gelukkig was het voor de regen wel prachtig (winderig) weer. 

Ook in het hoge dak moest een gat gezaagd. Hier loopt de buis er al doorheen.

Toen de schoorsteen mooi vast zat, kon ik beginnen aan de koof: metalen beugels en latten van pallets als ondersteuning voor het stuuk-werk.


Bovenop het dak heb ik het dak dichtgemaakt met een dakdoorvoer, een stormkraag er overheen en natuurlijk een trekkap op de pijp. 


En daarmee was het echt hoogste punt van het huis een feit!
 

 
Daarna, met de dreigende wolken in het westen, moesten de panlatten tegen de metalen beugels vastgezet. Daar had ik eigenlijk nog niets werkends voor bedacht, maar, zoals dat meestal gaat, zie je opeens een oplossing als je er mee bezig bent. Een blokje en een schroefje, zodanig dat het blokje om de metalen strip heen klemt. 
 
 
Tegen de tijd dat de latten goed zaten, begin het te druppen. Helaas lagen de nietjes niet op hun plek, waardoor het iets langer duurde eer het zeil vast zat en ik weer droog was. Maar tevreden met het resultaat.


Omdat die houten planken er mooi uit zien, gaan we kijken of we het stuccen achterwege kunnen laten. Technisch lukt dat, maar het hout daar krijgt wel alle zon en regen voor haar kiezen.

dinsdag 10 november 2020

Schoorsteen woonkamer

De winter komt er aan. Om te zorgen dat we lekker warm kunnen doorwerken ga ik de voorbereidingen doen voor het bouwen van de kachel: de schoorsteen maken.

De de schoorsteen zou eerst IN de buitenmuur komen. Maar dat was helemaal geen goed plan. Dus nu komt de schoorsteen aan de buitenkant van het huis, maar wel in een lemen koker weggewerkt. 

Op de plek waar de schoorsteen moest komen (links van een balk en rechts van een raam, veel keuze bleef er niet over!) had ik een electriciteisbuis lopen. Die moest dus als eerste verlegd. En om daar te kunnen werken, half over de kelder, heb ik een steiger neergeknutseld.

De verlegging leek simpel, maar zoals dat gaat kom je bij het boren van het gat door de balk precies een 8mm dikke schroef tegen. Die zitten er om de meter, een kans van 2% dat je dat voor elkaar krijgt.

Dan komt het maken van het gat. Eerst door de dikke laag stro heen en dan door de dakplaat. Bij het "vertikaal" naar boven boren van het eerste gat kom je natuurlijk nooit heel precies uit. Dus toen het eerste gat door het dak heen was, heb ik met een schietlood (vastgemaakt aan de steel van een hamer) gekeken hoeveel het grote gat ten opzichte van dit gaatje moet opschuiven.

Vervolgens heb ik de folie opgesneden en de zijkanten van de alkoof gemaakt. Dit eerste stuk is waar de folie tegenaan gelijmd gaat worden.

Het ronde deel bestaat uit 5 lagen triplex die, vanwege de scherpe bocht, om de cm is ingezaagd. Op de foto de eerste twee lagen.

De beugel die ik gekocht had om de schoorsteenbuis vast te zetten, kon niet onder een hoek van 7 graden. Daar had ik even niet aan gedacht. Maar door een nieuw gat in de beugel te boren ontstond er meer ruimte waardoor de buis wel 7 graden scheef kon staan.

Het eerste stuk buis zit nu vast, de rest van het werk is op het dak.